Og no fortalte du det til meg. Så no kan ikkje eg heller skrive meir. *hulkar stille*

Og ja, leseren er den som “fremfører” romanen, om du vil. Uten leseren er det jo bare bokstaver på en side. Selve romanens innhold, både idémessig og narrativt, blir realisert idet noen leser den. Enhver leser vil oppleve romanen på en unik måte, faktisk vil enhver leser oppleve den på en unik måte HVER gang han leser den iflg. Roland Barthes og hans postmoderne kumpaner (det heter seg at lesehendelsen er ’semelfaktiv’, hvis jeg skal være fagterminologisk og ekkel).

Men nok om det. Det er dette som ødelegger for meg når jeg skal skrive. At jeg vet slikt.

“Now I wish I could write you a melody so plain
That could hold you dear lady from going insane
That could ease you and cool you and cease the pain
Of your useless and pointless knowledge”
- Bob Dylan (Tombstone Blues)

Ein roman skal jo vere begge deler, både kunst og underhaldning. Om den berre er kunst heilt utan vilje eller evne til å vere tilgjengeleg, kunne den like godt stått i eit glassmonter på eit galleri.
Og om den berre er underhaldning sluttar den å vere ein roman, i mi verd. Eg har teke til meg Kunderas enkle “ein roman skal utforske det berre romanen kan utforske”.
Og kva det vil seie å vere menneske er vel eit tema ein kan finne i kvar einaste roman som nokonsinne er skrive.
Men det er ikkje alle sider ved det menneskelege som best let seg utforske eller klårgjere gjennom ein roman, dersom det er mykje refleksjon ein vil formidle kan ein kan hende betre gripe lesaren gjennom andre former.

Ut frå dette ser eg det slik at ein må velge sitt medium utfrå kva ein vil, framfor å tvinge seg inn i for trange permar eller vasse i for vide (sårri for klesmetaforen, eg har nettopp vore innom Fretex).

Er lesaren divaen? No er det rett før Frida Kalhisto kjem springande og seier at me er divaer alle saman. Me er aill individa, også romanen. *ler*

Selvsagt er det visse temaer som ikke kan gjøres litterære uten å ødelegge både temaet og litteraturen. Jeg skriver ikke en skjønnlitterær bok hvor jeg debatterer kognitivismen som vitenskapelig standpunkt. Men en roman om hva det innebærer å være menneske, eller visse aspekter av den menenskelige situasjon, er på alle måter berettiget.

“Eg trur ikkje du kan la ein diva som den skjønnlitterære romanen til å spele birolle mellom sine eigne permar”

Dette er jo en misforståelse av hva idéromanen er. Romanen ER jo både det tematiske, det narrative og det estetiske innholdet, det er ikke slik at det tematiske ligger utenfor romanen på noen måte. En skjønnlitterær roman er ingen diva, den er et partitur. Leseren er divaen.

Dersom ein eigentleg har lyst til å drive filosofisk diskurs, og romanen berre er eit middel, syns eg heller ein kan ta skrittet og skrive essay.
Romanar er for krevande og levande til å la seg bruke slik. Eg trur ikkje du kan la ein diva som den skjønnlitterære romanen til å spele birolle mellom sine eigne permar, utan at lesaren blir irritert ut over det naudsynte.

Over til saka:
Eg har gjort litt slik som Rabbagasten føreslår: Hoppa glatt over det som skal føre meg frå A til B. Eg har laga ei bok beståande av små scener i ein ikkje-fortellande stil, der lesaren MÅ tenke seg veldig mykje sjølv, og der det dermed blir lite behov (og rom, for den del) for transportetappar. Men funkar det? Gudane må vite.

Lykke til, iallfall! Du klarer det viss du verkeleg prøver!