Ja, skammen først. Psykologmamma påstår ho har smarte ungar. Måte på myrsnipe, steikepanne i hovudet. Kanskje ingen tenker det, men fy fader så mykje ein tenker det sjølv.

Og så litt meir skam. For psykologmammaen var sånn sjølv. Sånn unge som dovna ned på eit underytande latmannsliv utan å gjere lekser i 12 år, utover stilar og avskriving av elevøvingar i kjemien (jepp). Sklei sidelengs inn på universitetet og tenkte å stramme seg opp, las gjennom deler av pensum og oppdaga at laud jammen var like lett som 5 på gymnaset, og folk som får meir enn 5 har overanstrengt seg. For kul for skule.

Nei. Ikkje for kul for skule. For skamfull.

I dag har eg vore på forelesning. Om smarte ungar og korleis dei har det på skulen. Dei andre i salen var hovudsakleg lærarar, og først då spørsmålsrunden etter første time kom gjekk det opp for meg at eg var tilbake på skulen.
Dei andre ungane i klassen gjorde seg til, gjorde dei ikkje? Det er då ikkje mogleg å ikkje vite korleis ein stiller opne spørsmål, om ein er lærar? Forelesaren sa det jo til og med? Det var klypt ut i papp.

Eg sat framme. Forelesaren bøygde seg ned og las notatene mine.
«No vil eg høyre dine spørsmål,» sa ho.
«Nei, høyr dei andre sine,» sa eg.
«Det er på tide at du blir spurt,» sa ho.

Og då kom klumpen i halsen.
Etterpå fortalte ho om skulekvardagen til dei flinke elevane. At ho på skuleobservasjonar på enkeltelevar såg at ikkje ein einaste lærar hadde blikkontakt med den flinke eleven i løpet av ein skuledag, langt mindre snakka til barnet.

For slik er det. Det handlar ikkje om å vere genial eller trenge spesialundervisning. Det handlar om å slutte å rekke opp handa. Det handlar om å slutte å spørre. Det handlar om å føle seg einsam.
Einsam og skamfull og til bry.

Slik var heile mi skuletid. Eg ønsker ikkje at mine born skal bli geniforklarte eller komme på smartingskule. Eg ønsker at dei skal bli sett. Spurt. Slik alle andre barn blir.
At dei ikkje skal bli sittande og drodle i norskboka, tenke på andre ting og gøyme unna kva dei enn måtte ha å by på.

Guttungen får ny lærar til hausten, og eg anar ikkje korleis eg snakkar med henne om dette.
Lærarane i salen i dag, etter å ha fått eit enkelt og fint foredrag som tok dette på kornet utan å gjere det vanskeleg, stilte slike spørsmål på slutten:
«Korleis skal lærarar få tid til å gjere endå meir?»
«Desse ungane klarar seg bra fagleg, bør me ikkje prioritere dei som treng hjelp istaden?»

Det står ein mur mellom meg og læraren. Min skam. Eg veit ikkje korleis eg går gjennom den.
Men no har eg grått i ein time og det var i grunnen godt.

«Det er på tide du blir spurt.»
30 år for seint, men fint likevel.

Advertisements